Cục Việc làm (Bộ Nội vụ): Chủ động thích ứng, kiến tạo thị trường lao động hiện đại và bền vững

Chủ động điều hành, hoàn thành khối lượng lớn nhiệm vụ trong bối cảnh nhiều thách thức

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Cục trưởng Cục Việc làm Vũ Trọng Bình cho biết, năm 2025 là một năm Cục Việc làm đã trải qua nhiều thử thách khi thực hiện công cuộc sáp nhập 5 đơn vị trực thuộc Bộ Lao động – Thương binh và xã hội cũ (Cục Việc làm, Cục An toàn lao động, Trung tâm Kiểm định Khu vực I, II, III).

“Là một đơn vị hình thành từ việc sáp nhập các đơn vị có đặc thù công việc khác nhau, ban đầu Cục Việc làm gặp phải không ít khó khăn. Song bằng tinh thần đoàn kết, sự nỗ lực của tập thể lãnh đạo, cán bộ, công nhân viên Cục Việc làm đã ngày càng ổn định và trở thành một khối đại đoàn kết vững mạnh, cùng nhau hoàn thành đạt và vượt định mức các công việc được giao”, Cục Trưởng Vũ Trọng Bình chia sẻ.

Cũng theo ông, năm 2025 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc hoàn thành các mục tiêu của giai đoạn 2021–2025, trong bối cảnh kinh tế thế giới phục hồi chậm, xung đột địa chính trị, biến đổi khí hậu và những biến động khó lường của thị trường lao động toàn cầu tác động trực tiếp đến Việt Nam. Trong nước, thiên tai, bão lũ, yêu cầu tăng trưởng kinh tế đi đôi với bảo đảm an sinh xã hội đặt ra nhiều thách thức cho công tác quản lý nhà nước về việc làm.

Trước bối cảnh đó, Cục Việc làm đã bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Nội vụ; chủ động tham mưu, điều hành linh hoạt, triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trên các lĩnh vực việc làm, thị trường lao động, bảo hiểm thất nghiệp, an toàn, vệ sinh lao động và quản lý lao động nước ngoài. Toàn Cục đã phát huy tinh thần trách nhiệm, đoàn kết, nỗ lực hoàn thành khối lượng lớn công việc với yêu cầu cao về tiến độ và chất lượng.

Theo báo cáo tại Hội nghị, các chỉ tiêu quan trọng do Quốc hội, Chính phủ giao đều cơ bản đạt và vượt kế hoạch. Tỷ lệ thất nghiệp khu vực thành thị được kiểm soát dưới 4%; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt khoảng 70%, trong đó lao động có bằng cấp, chứng chỉ đạt trên 29%; tỷ lệ lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm thất nghiệp đạt khoảng 35,1%.

Hoàn thiện thể chế, phát triển thị trường lao động và bảo đảm an sinh xã hội

Một trong những dấu ấn nổi bật của Cục Việc làm năm 2025 là công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế. Cục được giao tham mưu xây dựng 27 văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có Luật Việc làm (sửa đổi), các Nghị định, Thông tư và Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Nội vụ. Đến hết năm 2025, Cục đã hoàn thành tham mưu ban hành 24/27 văn bản, góp phần kịp thời thể chế hóa chủ trương của Đảng, tháo gỡ vướng mắc, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực việc làm.

Cùng với đó, Cục Việc làm đã tham mưu triển khai đồng bộ các giải pháp phát triển thị trường lao động, tăng cường kết nối cung – cầu, hỗ trợ doanh nghiệp khắc phục thiếu hụt lao động, đẩy mạnh hoạt động của các trung tâm dịch vụ việc làm. Công tác bảo hiểm thất nghiệp tiếp tục được thực hiện thông suốt, kịp thời, góp phần quan trọng bảo đảm an sinh xã hội cho người lao động mất việc làm, với hàng triệu lượt người được tư vấn, giới thiệu việc làm và hưởng trợ cấp theo đúng quy định.

Trong năm 2025, tổng số lượt người được tư vấn, giới thiệu việc làm đạt trên 2,08 triệu lượt; số người đề nghị và hưởng trợ cấp thất nghiệp đều giảm so với cùng kỳ năm 2024; hàng chục nghìn người lao động được hỗ trợ học nghề, qua đó góp phần ổn định đời sống và sớm quay trở lại thị trường lao động.

Đặc biệt, công tác quản lý lao động nước ngoài được đẩy mạnh theo tinh thần phân cấp, phân quyền triệt để cho địa phương; thủ tục hành chính được đơn giản hóa, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, đồng thời tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước. Song song với đó, lĩnh vực an toàn, vệ sinh lao động tiếp tục được quan tâm, với nhiều hoạt động tuyên truyền, huấn luyện, thanh tra, kiểm tra nhằm giảm thiểu tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.

Đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng nền tảng dữ liệu thị trường lao động

Năm 2025 ghi dấu bước chuyển mạnh mẽ của Cục Việc làm trong ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số. Cục đã tích cực triển khai xây dựng các cơ sở dữ liệu lớn như: Cơ sở dữ liệu người lao động, cơ sở dữ liệu bảo hiểm thất nghiệp, cơ sở dữ liệu lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam và cơ sở dữ liệu tai nạn lao động; đồng thời xây dựng Sàn giao dịch việc làm quốc gia trực tuyến, từng bước hình thành hệ sinh thái số phục vụ quản lý, điều hành thị trường lao động hiện đại, minh bạch, hiệu quả.

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Mạnh Khương ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực, kết quả toàn diện mà tập thể lãnh đạo, công chức, viên chức và người lao động Cục Việc làm đã đạt được trong năm 2025. Thứ trưởng khẳng định, trong bối cảnh thị trường lao động chịu tác động mạnh mẽ của chuyển đổi số, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và hội nhập quốc tế, những kết quả của Cục Việc làm đã góp phần quan trọng giữ vững ổn định thị trường lao động, bảo đảm an sinh xã hội và hỗ trợ phục hồi, phát triển kinh tế.

“Cục Việc làm đã chủ động tham mưu cho Bộ nhiều chủ trương, chính sách quan trọng trong lĩnh vực lao động, việc làm. Chính sách hỗ trợ tạo việc làm, phát triển thị trường lao động, bảo hiểm thất nghiệp từng bước được hoàn thiện; hoạt động thu thập, phân tích, dự báo thông tin thị trường lao động có nhiều chuyển biến tích cực.

Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an toàn, vệ sinh lao động đã được đẩy mạnh, nhận thức của người sử dụng lao động và người lao động về công tác an toàn, vệ sinh lao động từng bước được nâng lên, góp phần giảm thiểu tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động.

Về công tác xây dựng thể chế, Cục đã chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan tham mưu xây dựng nhiều văn bản quy phạm pháp luật quan trọng.

Cục Việc làm đã tham mưu và tổ chức thực hiện hỗ trợ kịp thời từ Quỹ bảo hiểm thất nghiệp, Quỹ bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp đối với gần 1 triệu người lao động, hàng trăm ngàn doanh nghiệp, góp phần duy trì việc làm, bảo vệ sức khỏe người lao động, bảo đảm an sinh xã hội và giữ vững ổn định thị trường lao động trong giai đoạn kinh tế trong nước và quốc tế có nhiều biến động.

Đồng thời, Cục đã tích cực triển khai ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, tạo lập cơ sở dữ liệu theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị”, Thứ trưởng Bộ Nội vụ thông tin.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Thứ trưởng cũng thẳng thắn chỉ rõ một số hạn chế cần khắc phục, như tiến độ triển khai một số dự án công nghệ thông tin còn chậm; hệ thống thông tin thị trường lao động còn phân mảnh; công tác dự báo cần theo sát hơn diễn biến thực tiễn; cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số cần được đẩy mạnh hơn nữa.

Trở thành đơn vị kiểu mẫu của ngành Nội vụ trong giai đoạn mới

Định hướng nhiệm vụ năm 2026, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Khương yêu cầu Cục Việc làm tập trung nâng cao chất lượng tham mưu, hoàn thiện thể chế về việc làm, thị trường lao động, bảo hiểm thất nghiệp và an toàn, vệ sinh lao động; tăng cường phân tích, dự báo thị trường lao động; tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật, nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật cho người lao động và người sử dụng lao động. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, theo dõi tình hình thực hiện chính sách việc làm, bảo hiểm thất nghiệp và quản lý lao động, an toàn, vệ sinh lao động ở các địa phương; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số; xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có bản lĩnh chính trị vững vàng, năng lực chuyên môn cao, tinh thần trách nhiệm và khát vọng cống hiến, hướng tới xây dựng Cục Việc làm trở thành “Đơn vị kiểu mẫu của ngành Nội vụ trong giai đoạn mới”.

Trên cơ sở những kết quả đã đạt được trong năm 2025, đồng thời thẳng thắn nhìn nhận những tồn tại, hạn chế, Hội nghị thống nhất cao về phương hướng, nhiệm vụ công tác năm 2026 của Cục Việc làm với tinh thần chủ động tham mưu – quyết liệt hành động – lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Theo báo cáo tại Hội nghị, năm 2026, Cục Việc làm sẽ tiếp tục bám sát thực tiễn, tập trung tham mưu và triển khai hiệu quả các chính sách quản lý nhà nước về việc làm, thị trường lao động, bảo hiểm thất nghiệp, quản lý lao động nước ngoài và an toàn, vệ sinh lao động; tăng cường hướng dẫn, chỉ đạo các địa phương tổ chức thực hiện thống nhất, đồng bộ, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người lao động và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội trong giai đoạn mới.

Cục xác định nâng cao chất lượng công tác xây dựng thể chế là nhiệm vụ trọng tâm, trong đó tập trung tham mưu trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp luật theo kế hoạch được giao; kịp thời sửa đổi, bổ sung các chính sách về việc làm, thị trường lao động, bảo hiểm thất nghiệp phù hợp với bối cảnh chuyển đổi số, già hóa dân số và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Song song với đó, Cục Việc làm sẽ đẩy mạnh phát triển thị trường lao động hiện đại, đồng bộ, tăng cường theo dõi, phân tích, dự báo tình hình lao động – việc làm; tổ chức hiệu quả các hoạt động kết nối cung – cầu lao động; hỗ trợ doanh nghiệp tuyển dụng, ổn định lực lượng lao động; chú trọng hỗ trợ việc làm cho các nhóm yếu thế, lao động khu vực nông thôn, lao động bị ảnh hưởng bởi thiên tai, dịch bệnh và biến động kinh tế.

Trong năm 2026, Cục tiếp tục đẩy nhanh tiến độ chuyển đổi số, tập trung hoàn thiện và đưa vào vận hành các cơ sở dữ liệu chuyên ngành, đặc biệt là cơ sở dữ liệu về người lao động, bảo hiểm thất nghiệp, lao động nước ngoài và sàn giao dịch việc làm quốc gia; nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công trực tuyến, tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật sẽ được tăng cường theo hướng đa dạng, linh hoạt, dễ tiếp cận; gắn với đối thoại, giải đáp kịp thời vướng mắc của người lao động và người sử dụng lao động. Công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện chính sách việc làm, bảo hiểm thất nghiệp, an toàn, vệ sinh lao động tại các địa phương sẽ được chú trọng, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Đặc biệt, Cục Việc làm xác định xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức đủ phẩm chất, năng lực và uy tín là yếu tố then chốt để hoàn thành nhiệm vụ. Theo đó, Cục sẽ tiếp tục rà soát, sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; đề cao trách nhiệm người đứng đầu; tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính; khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy công việc; khuyến khích đổi mới, sáng tạo trong thực thi công vụ.