
Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có văn bản số 5414/BNNMT-CNTY gửi Thủ tướng Chính phủ, kiến nghị sửa đổi, bổ sung điểm d khoản 2 Điều 9 Luật Thuế Giá trị gia tăng (VAT) nhằm thống nhất cách áp dụng đối với nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, sản phẩm giống và sản phẩm chăn nuôi. Đây được xem là giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn lâu nay cho hoạt động sản xuất và kinh doanh trong ngành.
Theo Bộ, ngành chăn nuôi thời gian qua duy trì được tốc độ phát triển ổn định, đảm bảo nguồn cung thực phẩm trong nước và thúc đẩy xuất khẩu nhờ các chính sách hỗ trợ, trong đó có chính sách thuế. Tuy nhiên, việc quy định thức ăn chăn nuôi, sản phẩm giống vật nuôi và sản phẩm chăn nuôi là đối tượng không chịu thuế VAT vẫn chưa được thực hiện thống nhất, dẫn đến nhiều vướng mắc. Cụ thể, tại khoản 1, khoản 2, khoản 3 Điều 5 và điểm d khoản 2 Điều 9 Luật Thuế VAT hiện nay tồn tại sự khác biệt trong cách hiểu, gây khó khăn cho người chăn nuôi và doanh nghiệp.
Một số cơ quan thuế địa phương đang áp dụng thuế suất 5% đối với các loại nguyên liệu thức ăn truyền thống như thóc, gạo, cám, ngô, khoai, sắn hoặc với lợn con cai sữa, gia cầm con một ngày tuổi. Trong khi đó, theo Luật Chăn nuôi, những sản phẩm này chưa qua chế biến hoặc chỉ sơ chế thông thường thuộc diện không chịu thuế VAT. Việc áp dụng mức thuế 5% làm tăng chi phí đầu vào đáng kể, bởi thuế đầu vào không được khấu trừ nên doanh nghiệp phải hạch toán vào chi phí sản xuất. Hệ quả là giá thức ăn và sản phẩm chăn nuôi tăng, cuối cùng người tiêu dùng phải chịu giá cao hơn.
Không chỉ ảnh hưởng đến chi phí, vấn đề thuế VAT còn gây khó khăn trong quản lý và kế toán của doanh nghiệp. Nhiều đơn vị sản xuất thức ăn chăn nuôi áp dụng VAT theo khoản 3 Điều 5, số khác theo khoản 5 Điều 9 nhưng lại bị “treo thuế”, trong khi không ít doanh nghiệp phải sản xuất cầm chừng vì chưa rõ cách hạch toán. Các doanh nghiệp nhỏ, không nhập khẩu nguyên liệu trực tiếp mà mua qua trung gian sơ chế càng khó khăn hơn, phát sinh thêm nghĩa vụ thuế không đáng có.
Đối với sản phẩm giống và sản phẩm chăn nuôi, Bộ nhấn mạnh lợn con cai sữa hoặc gia cầm con một ngày tuổi từ đàn giống bố mẹ nuôi thịt là “sản phẩm khác được khai thác từ vật nuôi” và thuộc diện không chịu thuế VAT. Việc một số địa phương vẫn áp dụng mức thuế 5% là không phù hợp, làm tăng giá giống, đẩy chi phí sản xuất lên cao và gây bất lợi cho các trại chăn nuôi trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.
Trước thực trạng này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị Thủ tướng giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp các bộ, ngành liên quan soạn thảo sửa đổi điểm d khoản 2 Điều 9 Luật Thuế VAT theo thủ tục rút gọn. Mục tiêu là đưa sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản chưa chế biến hoặc chỉ sơ chế thành thức ăn chăn nuôi, sản phẩm giống vật nuôi, sản phẩm chăn nuôi vào diện không chịu thuế, tương tự quy định hiện hành tại Điều 5 Luật Thuế VAT.
Bộ cũng đề xuất, trong khi chờ Quốc hội xem xét sửa luật, Chính phủ sớm ban hành nghị quyết cho phép áp dụng ngay quy định này, nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp và người chăn nuôi, đồng thời ổn định giá cả, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.